fa بررسی نقش عوامل رفتاری در حوادث غیر مرگبار رانندگان برون شهری و درون شهری پژوهشي Research <p> <strong>مقدمه:</strong> یکی از مهم‌ترین حوادث، تصادفات جاده ای می‌باشد که باعث مرگ و جراحات تعداد زیادی از افراد و هم‌چنین خسارات اقتصادی کلان می‌شود. براساس مطالعات انجام شده، عامل انسانی اصلی ترین نقش را در بروز تصادف های رانندگی دارد. بنابراین هدف از این مطالعه بررسی نقش عوامل رفتاری در حوادث غیر مرگبار رانندگی است. </p><p><font color="#ffffff">.</font></p><p> <strong>روش کار:</strong> مطالعه به‌صورت تحلیلی بر روی 150 نفر از رانندگان سیستم حمل و نقل درون شهری و برون شهری استان یزد انجام شد. ابزار پژوهش پرسش‌نامه دو قسمتی بود که در قسمت اول اطلاعات دموگرافیک و در قسمت دیگر رفتار رانندگی با استفاده از پرسش‌نامه استاندارد پرسش‌نامه رفتار رانندگی (DBQ) تعیین شد. </p><p><font color="#ffffff">.</font></p><p><strong>یافته ها:</strong> 9/83% از افراد تقریبا همیشه از کمربند ایمنی استفاده می‌کردند. به تفکیک گروه سنی مشخص شد تخلفات عمدی، لغزش‌ها و اشتباهات بیشتر در رانندگان گروه سنی 25-18 سال بود که ارتباط معناداری بین تخلفات عمدی با گروه سنی وجود داشت (P<0/05). وضعیت ارتباطی عوامل رفتاری بر حسب نوع مالکیت وسیله نقلیه نشان داد که تخلفات عمدی در رانندگان اتوبوس های شخصی بیشتر است و عامل لغزش و اشتباهات بیشتر در رانندگان اتوبوس های دولتی می باشد که ارتباط معناداری بین این عوامل رفتاری و نوع مالکیت وجود داشت. وضعیت ارتباطی عوامل رفتاری به تفکیک سابقه حادثه در سه سال گذشته نشان داد که تخلفات عمدی و غیر عمدی و لغزش ها بیشتر در افراد با سابقه حادثه دو بار می‌باشد (P<0/004). </p><p><font color="#ffffff">.</font></p><p><strong>نتیجه گیری:</strong> نتایج این مطالعه نشان داد که عوامل رفتاری از قبیل سن، نوع مالکیت وسیله نقلیه و سابقه حادثه نقش به‌سزایی در وقوع حوادث رانندگی دارند. </p> <p> <strong>Introduction:</strong> Road accidents are of the most important events, which cause death and injury of a large number of people and impose huge economic losses. According to previous studies, human factors are the main cause of traffic accidents. The purpose of this study was to investigate the role of behavioral factors in driving-related non-fatal accidents. </p><p><font color="#ffffff">.</font></p><p> <strong>Material and Method:</strong> The present analytical study was carried out among 150 drivers of urban and suburban transportation system in Yazd province. The research tool was Driver Behavior Questionnaire (DBQ) which is consisted of two sections: demographic information and driving behavior. </p><p><font color="#ffffff">.</font></p><p> <strong>Result:</strong> 83/9 % of the participants reported to use safety belt nearly always. The highest deliberate violations, slips, and mistakes were belonged to drivers with age group of 18-25. Moreover, deliberate violations had a significant relationship with rage (P < 0.05). Survey of behavioral factors in terms of vehicle ownership type showed that “deliberate violations” and “slips and mistakes” high among personal bus drivers and state-owned bus drivers, respectively, which shows the significant association between these behavioral factors and ownership type. What is more, rates of deliberate and unintentional violations and slips were higher among those with a history of two times incidents (P < 0.004). </p><p><font color="#ffffff">.</font></p><p><strong>Conclusion:</strong> The results revealed that behavioral factors such as age, type of vehicle ownership, and accident history played a significant role in occurrence of traffic accidents. </p> رفتار رانندگی, عوامل رفتاری, حوادث غیر مرگبار, رانندگان برون شهری و درون شهری Driving behavior, Behavioral factors, Non-fatal accidents, Suburban and urban drivers 13 20 http://jhsw.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-25-136&slc_lang=fa&sid=1 P. Azad پریسا آزاد No BSc of Occupational Health Engineering, School of Public Health and Nutrition, Shiraz University of Medical Sciences کارشناس مهندسی بهداشت حرفه ای، دانشکده بهداشت و تغذیه، دانشگاه علوم پزشکی شیراز G. H. Halvani غلامحسین حلوانی No Assistant Professor, Department of Occupational health Engineering, Faculty of Health, Shahid Sadoughi University of Medical Sciences استادیار گروه مهندسی بهداشت حرفه ای، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد M. R. Najimi محمدرضا نجیمی No BSc of Occupational Health Engineering, School of Public Health and Nutrition, Esfahan University of Medical Sciences کارشناس مهندسی بهداشت حرفه ای، دانشکده بهداشت و تغذیه، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان B. Kouhnavard بهرام کوهنورد bahramk2011@gmail.com Yes BSc of Occupational Health Engineering, Faculty of Health, Qazvin University of Medical Sciences کارشناس مهندسی بهداشت حرفه ای، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی قزوین